Showing posts with label State Sector. Show all posts
Showing posts with label State Sector. Show all posts

Friday, April 14, 2023

හිතුවත් නැතත් අවුරුද්දට වැඩ කළ අම්මා...

මේ අවුරුද්දේ ෆේස්බුක් එකේ දුටු එක් පෝස්ට් එකක තිබුණා "හිතුනොත් අවුරුද්ද දවසෙත් වැඩට යනවා" කියලා. ඒකෙදි මට මතක් උනේ, එයා හිතුවත් නැතත්, කැමති උනත් නැත්, බොහෝ අලුත් අවුරුදු දවස්වල වැඩකරන්න සිදු වූ අපේ අම්මාවයි.

ඒ අපි කොළඹ ආවට පස්සේ අම්මා කළුබෝවිල රෝහලේ සේවය කරන්න යන කාලේ - ඒ කියන්නේ 1978-2000 කාලය අතරයි. සෞඛ්‍ය සේවයේ රාජකාරි අනුව ඔවුන් ඕනම දවසක රෝහලේ සේවයේ ඉන්න ඕන. අපේ අම්මා පවුල් සෞඛ්‍ය සේවා නිලධාරිනියක් (අද තනතුරේ නම) ලෙසයි සේවය කළේ ඉතින් තරුණ හා දුර බැහැර ගම්වල පදිංචි සහෝදර සේවිකාවන් සිංහල අවුරුදු කාලයට නිවාඩු ගියාම අවුරුදු දවස්වල රාජකාරියට යන්න ඉන්නේ කිට්ටුව පදිංචිව ඉන්න අය තමයි. රෝහලේ ඉදල කීලෝමීටර් දෙකහමාරක විතර දුරක පිහිටි, නාවල පාරේ විජයබා මාවතේ අප පදිංචිව සිටි නිසා අම්මා ඒ අතලොස්සක් වූ පිරිසට අහු උනා.

ඉතින්, බොහෝ අවුරුදුවල, අලුත් අවුරුදු නැකත් වෙලාවලට අපේ අම්මට ගෙදර ඉන්න උනේ නෑ. වාට්ටු‌වේ වැඩට හිරවෙලා. එදාට ගෙදර හිටියේ තාත්තයි, අක්කයි, මමයි. වැඩි කතා නැතත් තාත්තා ඒ මූලික දේවල් කළා. අම්මා කලින් දවසේ හදපු කැවිලි එක්ක අපි අවුරුදු කෑමත් කෑවා. රේඩියෝ එකෙන් රට වටා අවුරුදු ඇහුවා (අපේ වාසනාවට ටීවී එකේ අවුරුදු විච්චූර්ණ සුලබ උනේ ඉන් පස්සේ).

සඳහන් කළ යුතු තවත් දෙයක් තමයි, ඒ කාලේ ඒ වගේ දවස්වල වැඩට යන එන එකේ තිබ්බ අපහසුව. අසූව දශකය කියන්නේ මේ වගේ තුන්රෝද සුලභ නැති කාලයක්. ඒ වගේම එහෙම දේට අපේ අම්මා වියදම් කරන්නේ නෑ කවදාවත්ම. ඉතින් 176 බස් එකක මිනිත්තු දහයකින් යන්න පුළුවන් ගමනට, බස් එකක් එන තෙක් පැයක් විතර ගත වූ දවස් තිබ්බා. ඒ කාලේ පුද්ගලික බස් තිබ්බත් මේ වගේ දවසට පාරෙ දිව්වෙ අද වගේම ලංගම (මතක විදියට ඒ කාලේ මගම) බස්ම තමයි.

සෞඛ්‍ය, රාජ්‍ය ප්‍රවාහන, ආරක්ෂක අංශ ඇතුළුව සිංහල (හා හින්දු) අවුරුද්ද දවසේ පවා සේවයේ යෙදෙන අත්‍යාවශ්‍ය සේවාවල සැමටම ප්‍රණාමය පුදමි!

ධනේෂ් විසුම්පෙරුම

2023.04.14

Saturday, October 1, 2022

ලිපිනයක් තේරීමේ තරම - Sorting an address

Historical Notes - ඉතිහාස සටහන් 01

ධනේෂ් විසුම්පෙරුම


තැපැල් හා විදුලි සංදේශ දෙපාර්තමේන්තුවේ 1935 වර්ෂය සඳහා වූ පාලන වාර්තාවේ හයවැනි පිටුවේ, එවකට සිටි තැපැල්පතිවරයා වූ ජේ. ආර්. වෝල්ටර්ස් අපූරු කෙටි සටහනක් තබයි. ඒ තැපැල් තේරීම පිළිබඳවය. තැපැල් තේරීමේ කාර්යය සිදු කරනු ලබන්නේ තැපැල්කරුවන් විසින්ම බව පවසන ඔහු ඒ සඳහා ඔවුන්ට අතිරේක ගෙවීමක් කරනු ලබන බව කියයි. එය මාසයකට රු. 5ක් වන අතර වසර දහයක් සම්පූර්ණ වූ පසුව ඒ ගාස්තුව රු. 10 දක්වා ඉහළ නංවනු ලැබේ. විශේෂ අධ්‍යාපන සුදුසුකමක් නොමැති වුවත්, ඔවුන් ඉංග්‍රීසි, සිංහල හා දෙමළ යන භාෂා තුනෙන්ම කටයුතු කරන අතර ඔවුන්ගේ කාර්යය ඉතා ප්‍රශංසනීය බව පවසන තැපැල්පතිවරයා වැරදි ලිපිනවලට ලිපි බෙදීම ගැන ඇති පැමිණිලි අඩු බව වැඩිදුරටත් සඳහන් කරයි.

ඔවුන්ට තේරීමට සිදු වන ඇතැම් කාර්යයක් පිළිබඳව නිදසුනක් ලෙස ඔහු දක්වා ඇත්තේ එක්වරම ‌තෝරාගත නොහැකි වූ ලිපිනයක් නිවැරදි ලෙස තේරුම්ගැනීමයි. ඒ අනුව ලිපියක සඳහන් වී තිබූ ලිපිනය මෙසේය.

U. R. Kittarpiya
Pyan Bangas
Paccata Road
Bambalapitiya

තැපැල් ‌තෝරන්නවුන්ගේ දක්ෂතාවය නිසා මේ ලිපිය ද නිසි ලෙස තෝරා නිවැරදි ලිපිනයට බාර දුන් බව සඳහන් කරන තැපැල්පතිවරයා නිවැරදි ලිපිනය වාර්තාවේ වෙනත් තැනක සඳහන් කරන බව කියන්නේ පාලන වාර්තාව කියවන්නා තුළ කුතුහලයක් ජනනය කරමිනි. ලිපි තෝරන්නවුන් විසින් පැහැදිලි කරගත් නිවැරදි ලිපිනය වාර්තාවේ 24 වන පිටුවේ මෙසේ සඳහන් වේ.

U.R. Kittarpiya (servants name)
C/O P. N. Banks (DIG Police CID)
Paget Road
Bambalapitiya


කෙසේ ද ඒ තේරීම?

අදාළ සම්පූර්ණ ඉංග්‍රීසි සටහන මෙසේය.

"As in other countries, the sorting staff has difficulty occasionally in deciphering the addresses on letters. The work of sorting is done by postmen who are paid an extra sorting allowance of Rs. 5 per month, rising to Rs. 10 after ten years service and considering that they have to deal with addresses in English, Sinhalese and Tamil and that their educational attainments are by no means high the work they do is very creditable and the complaints of misdelivery are few. A letter was recently received addressed to:
U. R. Kittarpiya,
Pyan Bangas
Paccata Road
Bambalapitiya

It was correctly deciphered and delivered. Readers may wish to try their hand at interpreting it. The correct solution will be found on page E24."

"The address on the letter referred to in paragraph 18 was correctly deciphered as-
U R Kittarpiya (a servant's name)
C/o P. N. Banks Esqr (Deputy Inspector General of Police CID)
Paget Road
Bambalapitiya"

මූලාශ්‍රය - Annual Report of Post and Telegraph, 1935. p. E6, E24 

++++++++++++++++++++++++++
Historical Notes - ඉතිහාස සටහන්:- වෙනත් කාර්යයක් සඳහා කියැවීමේ දී හමුවන, සටහන් කළ යුතු වැදගත් සිදුවීම් හා සටහන් ආදිය මේ තේමාව යටතේ සඳහන් කර ඇත. මේ සඳහා විශ්වසනීය හා සමකාලීන ලේඛන යොදාගෙන ඇත. ඇතැම් මූලාශ්‍ර (උදා - පුවත්පත්) වෙනත් මූලාශුයකින් තහවුරු කරගෙන තිබේ.

Tuesday, May 11, 2021

පිටකෝට්ටේ MOH කාර්යාලයට මල් මිටක්!




අද, එනම් 2021 මැයි මස 11 වන දා, Sinopharm වැක්සින් එක විද ගැනීමට මට අවස්ථාව ලැබිණි. ඒ මා පදිංචි ගම අයත් වන MOH හෙවත් සෞඛ්‍ය වෛද්‍ය නිලධාරී කාර්යාලය වන, බැද්දගානේ පිහිටා ඇති පිටකෝට්ටේ MOH කාර්යාලයෙදීයි.

මීට පෙර වතාවක් ද මේ ගමට එන්නත් ලබාදීමට සූදානම් තිබුණත් එය අවලංගු කරනු ලැබිණි. ඒ නිසා අද ලැබුණු අවස්ථාවේ පැය හතරක පමණ කාලයක් ගතකර එන්නත ලබාගැනීමට හැකි විය.

මේ සටහන තබන්නේ ඒ කාර්යයට සම්බන්ධ වූ සියලුම නිලධාරින්ට ස්තුති කිරීම සඳහායි. ඒ ඔවුන් සිය රාජකාරි කටයුත්ත ඉතාම සංවිධානාත්මකව හා ඉතාම වගකීමෙන් ඉටු කළ බැවිනි. 
  • ඔවුන් ඉතාම ආචාරශීලී අන්දමින් ජනතාවට අවශ්‍ය උපදෙස් ලබා දීමට පියවර ගෙන තිබීම ඉතා අගනේය. පෝලිමේ අතරමග මීටරයේ පරතරය තබාගන්නට, ආකෘති පත්‍ර පිරවිය යුතු ආකාරය, එහි අඩුපාඩු නිවැරදි කිරීම, එන්නත ලබාගත් පසු කළ යුතු දේ ගැන උපදෙස් දීම ආදිය මේ උපදෙස් අතර විය. (මීටරයේ පරතරය නම් තබාගත්තෙ නෑ වගෙයි බැලූ බැල්මට පෙනුණෙ). කොටින්ම කීවොත් අත උඩ තියාගනෙ හෝ බිත්තියක තියාගෙන ආකෘති පත්‍රය පිර වූ අයට ඒකට සුදුසු තැන් ඇති බව පවා පෙන්වා දීමට තරම් මේ නිලධාරීන් කාරුණික වූ බව කිව යුතුයි.
  • අවශ්‍ය තැන්වල නිලධාරීන් සේවයේ යොදවා තිබිණි. ආකෘති පත්‍රය ලබා දීමට, එය පුරවා ලබා දී කාඩ් පත ගැනීමට යොමුකිරීම පවා මනාව සංවිධානය කර තිබිණි.
  • වැඩිම කාලයක් ගත වනුයේ කාඩ් පත ලිවීමට යන කාලය අඩු කිරීම සඳහා සැලකිය යුතු නිලධාරීන් පිරිසක් ඒ සඳහා වෙන් කර තිබිණි.
  • එතැනින් එන්නත විඳගැනීමට යොමු කිරීමත් එන්නත විදීමත් ඉතාම කාර්යක්ෂමව සිදුවිය. එන්නත විඳීමෙන් පසුව කළ නොකළ යුතු දේ ගැන උපදෙස් දීම ඉතාම පැහැදිලිව කණ්ඩායම් වශයෙන් ලබා දීීී නිලධාරිනියක්ට යොදවා තිබිණි.
  • යම් සංකූලතාවක් ඇති වේදැයි බලන්නය මිනිත්තු විස්සක් ගත කර එතැනින් පිටවීමට කීවත්, ඒ අතරත් ඇවිත් ආබාධ තියනවද කියලා විටින් විට මතක් කිරීමත් පැසසුම් කටයුත්තක් උනා.
සමස්තවක් විදියට ආකෘති පත්‍රය ලබාගැනීමේ සිට එන්නත විදගැනීම සඳහා ගතවූයේ පැය බාගයක් පමණ කාලයක්. ගමේ අයගේ හැසිරීමත් ඉතාම ඉහළ මට්ටමක තිබූ බව සඳහන් කළ යුතුයි.

තවත් කරුණක් කියන්න ඕන, මිත්‍රයෙක් කී දෙයක් නිසාම - මේ වතාව තනිකරම අපේ ගමට පමණක් සීමා කර තිබිණි. වෙනත් ගම්වල අය පැමිණීම වළක්වන්න ගත් පියවර මෙසේය. 
  • ඊයේ සවස/රාත්‍රියේ ගම පුරා ධාවනය වූ ත්‍රීවීල් එකකින් පැමිණ හෙට දින එන්නත් ලබා දෙන්නේ මේ ගමේ (ග්‍රාම නිලධාරි කොට්ඨාස දෙකක්) අයට පමණක් බව නිවේදනය කිරන ලදි.
  • උදේ 8.45ට වන විට මීටර් 300ක් පමණ වූ පෝලිමක් අසලට පැමිණි ත්‍රීවීල් එකකින් එන්නත දෙනු ලබන්නේ මේ ගමේ අයට පමණත් බව යළිත් දැනුම් දුන් බැවින් සෙසු ගම්වලින් පැමිණ අය හැරී ගියා.
  • පෝලිමේ යන විට තැන් තැන්වල සිටි නිලධාරිනුත් ඒ බව මතක් කළා. තැනක දෙකක ඒ ගම්වල නම් සඳහන් බෝඩ් ද තිබිණි. 
  • එන්නත විදගැනීම සඳහා වූ ආකෘති පත්‍රය දුන්නෙ ජාතික හැඳිනුම්පතෙන් පදිංචිය බලලයි.
  • NIC එකේ ඇති වෙනස් ලිපිනයක් ඇති, ඒත් මේ ගමේ පදිංචිය අය ඒ බව තහවුරු කරන්න තම නමට ලිපිනය ඇති බිල් අරන් ඇවිත් තිබුණත් ඒත් අදාළ ග්‍රාම නිලධාරී ලවා ඒ බව සහතික කරගන්න ඔවුන්උව යොමු කරනු ලැබිණි. ග්‍රාම නිලධාරීනීහු දෙදෙනාම අද දවසම සේවයේ සිටියෝය.
පැය තුන-හතරක්හ පෝලිමේ සිට අපි එන්නත ලබාගත්තත්, ඔවුන් පැය අටක්වත් එක දිගට සේවයේ සිටි බව සඳහන් කළ යුතුයි. ඇතැම් අය ආරක්ෂිත ඇඳුම් ඇදගෙන සිටි අයයි. මදක් විවේක ගත්තත් සමහරු වැඩිකාලයක් සිටගෙනම බව දැකිය හැකි විය. දන්නා තරමින් හෙටදින තවත් ගමක ජනතාවට ඔවුහු මේ සේවය සපයති.

ඉතින් මේ කාර්යයට සම්බන්ධ වූ සියලු නිලධාරීන්ට ස්තුතියි! 🌹


පිටකෝට්ටේ සෞඛ්‍ය වෛද්‍ය නිලධාරී කාර්යාලයේ සියලු කාර්ය මණ්ඩලයට, ග්‍රාම නිලධාරිනීන් දෙපළට, පොලීසියේ හා සිවිල් ආරක්ෂක නිලධාරින්ට ඒ ස්තුතිය හිමිවේ. (තවත් නොදන්න නිලධාරින් හිටියා නම් ඔවුන්ටත් ස්තුතියි).

සමාජ මාධ්‍යයේ මෙන්ම සෙසු ජනමාධ්‍යවල ද නිතරම විවේචනයට ලක් වූව ද, රාජ්‍ය සේවයේ උපරිම සේවයක් කරන නිලධාරීන් ඇති බව මෙහි දී සඳහන් කළ යුතුය.

ධනේෂ් විසුම්පෙරුම

2021.05.11